Xoài được xem là “ông hoàng” của các loại trái cây nhờ giàu vitamin, chất chống oxy hóa và khoáng chất.
Mùa hè là thời điểm xoài chín rộ, xuất hiện dày đặc tại các chợ và siêu thị. Với hương vị thơm ngọt, dễ ăn cùng giá trị dinh dưỡng cao, xoài được nhiều người yêu thích và sử dụng như món ăn vặt hằng ngày. Không ít người cho rằng trái cây tự nhiên “ăn bao nhiêu cũng tốt”, thậm chí có thể ăn liền 3-4 quả xoài trong một lần.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, quan niệm này hoàn toàn sai lầm.
Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang, Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8 (Hà Nội), cho biết xoài chín là nguồn cung cấp vitamin C, beta-caroten (tiền vitamin A), chất xơ cùng nhiều hợp chất chống oxy hóa có lợi cho sức khỏe.
Theo cơ sở dữ liệu của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), trong 100g thịt xoài chín chứa khoảng 60 kcal năng lượng, 15g carbohydrate, 1,6g chất xơ, 36,4mg vitamin C và 168mg kali.
Ngoài ra, xoài còn chứa các hoạt chất sinh học tự nhiên như mangiferin, quercetin… đã được nhiều nghiên cứu ghi nhận có vai trò hỗ trợ miễn dịch, chống viêm và bảo vệ tế bào.
Dù xoài chín có chỉ số đường huyết ở mức trung bình (GI khoảng 51-56), song điều khiến chuyên gia lo ngại không nằm ở chỉ số này mà ở lượng đường cơ thể phải hấp thu khi ăn quá nhiều.
Theo Tiến sĩ Giang, một quả xoài lớn có thể chứa tới 45-60g carbohydrate. Nếu ăn liên tục 3-4 quả, lượng carbohydrate nạp vào cơ thể tương đương 2-3 bát cơm trắng.
Với người trẻ, vận động nhiều, lượng đường này có thể được cơ bắp tiêu thụ nhanh chóng. Tuy nhiên, ở người ít vận động, thừa cân, gan nhiễm mỡ hoặc tiền đái tháo đường, việc ăn quá nhiều xoài sẽ tạo áp lực lớn lên tuyến tụy, làm tăng đường huyết đột ngột và thúc đẩy tích tụ mỡ dư thừa.
5 nhóm cần đặc biệt lưu ý khi ăn xoài
Người mắc bệnh đái tháo đường: Không cần kiêng tuyệt đối nhưng phải kiểm soát khẩu phần nghiêm ngặt; nên ăn xoài ở bữa phụ, cách bữa chính ít nhất 2 tiếng để tránh tăng đường huyết sau ăn.
Người thừa cân, béo phì hoặc gan nhiễm mỡ: Cần tính lượng xoài vào tổng năng lượng nạp trong ngày, không nên xem đây là món ăn vặt “vô hại”.
Người suy thận mạn: Xoài có thể tiềm ẩn nguy cơ do chứa nhiều kali. Khi chức năng thận suy giảm, khả năng đào thải kali kém đi, việc ăn nhiều xoài có thể dẫn đến tăng kali máu, gây rối loạn nhịp tim nguy hiểm. Vì vậy, bệnh nhân suy thận cần tuân thủ nghiêm lượng kali theo hướng dẫn của bác sĩ.
Người có cơ địa dị ứng: Nhựa ở cuống xoài chứa urushiol, chất có thể gây viêm da tiếp xúc, ngứa hoặc nổi mẩn quanh miệng.
Người mắc bệnh lý dạ dày: Không nên ăn xoài xanh khi đói vì hàm lượng acid hữu cơ và tannin cao trong xoài xanh dễ gây kích ứng niêm mạc dạ dày, dẫn đến cồn ruột, khó tiêu.
Để tận dụng lợi ích sức khỏe của xoài mà không ảnh hưởng chuyển hóa, chuyên gia khuyến nghị người trưởng thành khỏe mạnh chỉ nên ăn khoảng 150-200g xoài chín mỗi lần, tương đương nửa quả đến một quả cỡ vừa và không quá 2 lần mỗi ngày.